اختلال جنسی

بررسی اختلال وسواس فکری

تمام افراد تا حدی تجربه وسواس را در زندگی خوددارند زمانی این وسواس تبدیل به اختلال می‌شود که مانع از عملکرد طبیعی فرد در زندگی روزمره می‌شود. شروع وسواس (ocd) تدریجی است اما در برخی موارد ممکن است به‌طور ناگهانی شروع شود و ازآنجایی‌که علائم با افزایش سن پیشرونده است و پیشرفت می‌کند افراد ممکن است در به خاطر آوردن زمان دقیق شروع وسواس مشکل داشته باشند اما می‌توانند زمانی را که برای اولین بار زندگی‌شان را دچار اختلال کرده را به یاد بیاورند. وسواس معمولاً قبل از 25 سالگی شروع می‌شود و این اختلال در مردان نسبت به زنان در سنین پایین‌تری اتفاق می‌افتد. طی بررسی‌های انجام‌شده میانگین سن شروع وسواس در مردان 21 سال و در زنان 24 سال گزارش‌شده است.

وسواس فکری چیست؟

اختلال وسواس فکری مجموعه‌ای از افکار سمج و تکرارشونده‌ای هستند که فرد می‌داند که این افکار مزاحم زاییده ذهن خود اوست اما امکان رهایی از این افکار مزاحم را ندارد، کاملاً غیرارادی است و از کنترل فرد خارج است و موجب اضطراب می‌شود. به‌عنوان‌مثال فرد فکر قفل‌کردن درب منزل، خاموش کردن شعله گاز نمی‌تواند از ذهنش بیرون کند.

اغلب افراد مبتلابه وسواس فکری با وسواس عملی هم‌دست به گریبان‌اند وسواس عملی رفتار تکراری و ظاهراً هدفمند‌است که در پاسخ به تحمیلات غیرقابل‌کنترل یا طبق یک‌رشته مقررات قالبی انجام می‌شود که برخلاف وسواس فکری که باعث ایجاد اضطراب می‌شود وسواس عملی برای کاهش اضطراب انجام می‌شود.

وسواس عملی

وسواس عملی جز اختلالات وسواس جبری هستند درواقع اختلال اضطرابی مزمن هستند که افکار سمج و تکرارشونده در مورد نظم و ترتیب، شستشو و غیره دارند.

وسواس عملی رفتار یا عمل ذهنی مکرری است که فرد احساس می‌کند مجبور به انجام آن عمل است.

شایع‌ترین وسواس‌های عملی عبارت‌اند از تکرار یک رفتار خاص مثل شستن و تمیز کردن، شمردن، وارسی کردن، چیدمان وسایل، احتکار (افراد اشیا مصرفی مانند روزنامه تاریخ گذشته، ظرف‌های غذای خالی و غیره جمع می‌کنند و دیگران آن‌ها را ترغیب به دور ریختن این وسایل دورریز می‌کنند و آن‌ها با نگرانی پاسخ می‌دهند این وسایل روزی لازم می‌شود)

به‌عنوان‌مثال هرروز صبح قبل از رفتن به محل کار احساس مقاومت‌ناپذیری دارد که یک دقیقه 10 بار اجاق‌گاز را چک کند که خاموش باشد.

ویژگی‌های وسواس فکری چیست؟

پریشانی و اضطراب

شکل زندگی واقعی نیست

وسواس فکری-عملی

درصورتی‌که ذهن شما روی موضوع خاصی معطوف شده باشد و این فکر در ذهن شما بارها و بارها تکرار شود و شما تمایلی به این افکار مزاحم ندارید درحالی‌که خارج از کنترل شماست در این صورت این افکار خارج از کنترل موجب اضطراب خواهد شد. به‌صورت ناخودآگاه در زمان اضطراب احساس خطر به سراغ شما میاید که واکنش محافظت از خود را در پی دارد.

وسواس فکری-عملی از مشخصه OCD هستند، زندگی را بسیار مختل می‌کنند و فرد را در چرخه افکار و رفتار ناراحت‌کننده و اضطراب‌آور گرفتار می‌سازند.

نشانه‌های وسواس فکری-عملی OCD

نشانه‌های آن: سلسله‌مراتب رفتارهای این افراد در مورد مسائل غیرمنطقی بودن، وقت‌گیر بودن و پریشان کننده است.

تجربه نگرانی‌هایی چون شک و تردید (روشن گذاشتن گاز)، نگرانی درباره آلودگی (میکروب)، پرخاش گری (ترس از صدمه دیدن) است.

وسواس‌های فکری مرتبط با وتوای عملی مانند وارسی کردن

نیاز به داشتن تناسب و منظم چیدن اشیا

وسواس‌های فکری در مورد پاکیزگی مرتبط با وسواس‌های عملی (شستن) و رفتارهای مرتبط با احتکار

درمجموع فرد مبتلابه اختلال شخصیت وسواسی فردی نگران، خشک و انعطاف‌ناپذیری است که ازنظر فکری و عملی بسیار آشفته است

روش‌های درمان وسواس فکری-عملی چگونه است؟

  • دارودرمانی: داروهای ضدافسردگی که مقادیر زیادی سروترین دارند گزار است
  • روش توقف افکار مزاحم
  • مواجهه با موقعیت‌هایی که وسواس فکری یا عملی را برمی‌انگیزاند
  • حساسیت‌زدایی منظم و جلوگیری از پاسخ: درمان گر از درمان‌جو درخواست می‌کند که به‌طور کامل یا در گام‌های تدریجی انجام دادن رفتارهای وسواسی را متوقف کند
  • تماس روزانه